Rozwód, a nieznane miejsce pobytu małżonka

Zasadą w procesie rozwodowym jest stawiennictwo na rozprawę obu małżonków i ich przesłuchanie przez skład orzekający. Niestety zdarzają się czasem takie sytuacje, że jeden z małżonków chce złożyć pozew rozwodowy, ale nie zna ani adresu zamieszkania drugiego małżonka, czy nawet miejsca jego pobytu. Często w takich sytuacjach powodowie zwlekają ze sprawą rozwodową mając nadzieje, że sprawa z miejscem zamieszkana się jakoś rozwiąże.

W tego typu sytuacjach są na szczęście rozwiązania prawne.

Najpierw – przed wszczęciem sprawy rozwodowej – należy podjąć działania mające na celu próbę odszukania adresu małżonka, tak aby następnie udowodnić w sądzie, że zlokalizowanie adresu nie było możliwe. W tym celu można rozpytać, krewnych, znajomych, sąsiadów, sprawdzić rejestry internetowe, bazy danych. Jeśli małżonek prowadzi działalność gospodarczą, można wystąpić do KRS-u, CEiDG, do bazy danych PESEL. Możemy również skontaktować się z jednostką policji. Należy jednak pamiętać, że szukając adresu, musimy wskazywać swój interes prawny, czyli w tym konkretnym przypadku argumentować, że adres jest konieczny do pozwu rozwodowego.

Jeśli mimo podjęcia powyższych działań, znalezienie adresu okaże się bezskuteczne, należy w pozwie rozwodowym opisać te okoliczności i wykazać, że mimo starań nie jesteśmy w stanie zlokalizować adres pozwanego, wobec czego wnosimy o ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu.

W sytuacji jeśli sąd ustanowi kuratora, od tej pory to mu będą doręczane wszelkie pisma sądowe, które byłyby doręczane małżonkowi. Od tej pory kurator będzie odpowiadać na pisma sądowe i działał w dobrej wierze strony, którą reprezentuje. Co istotne, kurator nie jest jednak upoważniony do składania oświadczeń woli w imieniu strony. Z tego też względu, w sprawach, w których występuje kurator, sąd bada i ustala winę w rozkładzie pożycia małżeńskiego, gdyż rozwód bez orzekania o winie byłby możliwy tylko gdyby oboje małżonkowie osobiście i  zgodnie oświadczyli, że zgadzają się na takie rozwiązanie związku małżeńskiego.

W sytuacji gdy miejsce małżonka jest znane, otrzymał on odpis pozwu, ale celowo nie stawia się na rozprawy, sąd może wydać wyrok zaoczny.

Adwokat Patrycja Pietryka